Askorbin Kislotasi

Tarkib

1 ml eritma tarkibiga quyidagilar kiradi:

faol modda - askorbin kislotasi - 50 mg;

yordamchi moddalar: natriy gidrokarbonat, suvsiz natriy sulfit, inyeksiya uchun suv.

Tavsif

Tiniq, rangsiz yoki biroz sarg‘ish rangli eritma.

Dori shakli

Inyeksiya uchun eritma.

Farmakoterapevtik guruh

Vitamin. ATX kodi: A11GA01.

Farmakologik xususiyatlari

C vitamini faolligiga ega bo‘lgan dori vositasi. Metabolik ta’sir ko‘rsatadi, odam organizmida hosil bo‘lmaydi va faqat ovqat bilan tushadi. Oksidlanish-qaytarilish jarayonlarini, uglevodlar almashinuvini, qon ivishini, to‘qimalar regeneratsiyasini boshqarishda ishtirok etadi; organizmning infeksiyalarga chidamliligini oshiradi, tomirlar o‘tkazuvchanligini kamaytiradi, B2, A, E vitaminlariga, folat kislotasiga, pantotenat kislotasiga bo‘lgan ehtiyojni kamaytiradi. Fenilalanin, tirozin, folat kislota, norepinefrin, gistamin, temir metabolizmida, karbogidratlar utilizatsiyasida, lipidlar, proteinlar, karnitin sintezida, immun reaksiyalarda, serotoninning gidroksillanishida ishtirok etadi, nogemin temirning so‘rilishini kuchaytiradi Ko‘pgina biokimyoviy reaksiyalarda vodorod ionlari transportini boshqaradi, uch karbon kislotalar siklida glyukozadan foydalanishni yaxshilaydi, tetragidrofolat kislota hosil bo‘lishi va to‘qimalar regeneratsiyasida, steroid gormonlar, kollagen, pro-kollagen sintezida ishtirok etadi. Hujayralararo moddaning kolloid holatini va kapillyarlarning normal o‘tkazuvchanligini saqlab turadi (gialuronidazani susaytiradi). Proteolitik fermentlarni faollashtiradi, aromatik aminokislotalar, pigmentlar va xolesterin almashinuvida ishtirok etadi, jigarda glikogen to‘planishiga yordam beradi. Jigarda nafas olish fermentlarini faollashtirish hisobiga uning dezintoksikatsion va oqsil hosil qilish funksiyalarini kuchaytiradi, protrombin sintezini oshiradi. O‘t ajralishini yaxshilaydi, oshqozon osti bezining tashqi sekretor va qalqonsimon bezning inkretor funksiyasini tiklaydi. Immunologik reaksiyalarni boshqaradi (antitelolar, komplementning S3 komponenti, interferon sintezini faollashtiradi), fagotsitozga yordam beradi, organizmning infeksiyalarga qarshiligini oshiradi. Gistamin ajralib chiqishini tormozlaydi va uning parchalanishini tezlashtiradi, prostaglandinlar va yallig‘lanish hamda allergik reaksiyalarning boshqa mediatorlari hosil bo‘lishini susaytiradi.

Qo‘llash usuli va dozalari

Inyeksiya uchun eritma 0,05-0,15 g dan (v/i) yoki mushak orasiga (m/o) yuboriladi (1-3 ml 5% li eritma), zaharlanishda - 2 g gacha (40 ml); maksimal bir martalik doza - 0,20 g (4 ml), sutkalik - 1 g (20 ml); bolalarga - 0,05-0,10 g/sut (1-2 ml). Davolash muddati kasallikning xarakteri va kechishiga bog‘liq.

Nojo‘ya ta’sirlari

Markaziy asab tizimi tomonidan: v/i tez yuborilganda - bosh aylanishi, charchoq hissi, katta dozalarni uzoq vaqt (1 g dan ortiq) qo‘llashda - bosh og‘rig‘i, MNT qo‘zg‘aluvchanligining oshishi, uyqusizlik. Siydik ajratish tizimi tomonidan: o‘rtacha pollakiuriya (600 mg/sut dan ortiq dozada qo‘llanganda), katta dozalarda uzoq vaqt qo‘llanganda giperoksaluriya, nefrolitiaz (kalsiy oksalatdan), buyrak glomerulyar apparatining shikastlanishi. Yurak-qon tomir tizimi tomonidan: katta dozalarni uzoq vaqt qo‘llashda - kapillyarlar o‘tkazuvchanligining pasayishi (to‘qimalar trofikasining yomonlashishi, qon bosimining ko‘tarilishi, giperkoagulyatsiya, mikroangiopatiyalarning rivojlanishi mumkin). Allergik reaksiyalar: teri toshmasi, teri giperemiyasi. Laborator ko‘rsatkichlar: trombotsitoz, giperprotrombinemiya, eritropeniya, neytrofil leykotsitoz, gipokaliyemiya, glyukozuriya. Mahalliy reaksiyalar: v/i yuborilgan joyda og‘riq. Boshqalar: katta dozalarda uzoq vaqt qo‘llanilganda (1 g dan ortiq) - oshqozon osti bezi insulyar apparati funksiyasining susayishi (giperglikemiya, glyukozuriya), katta dozalarda v/i yuborilganda - homiladorlikni to‘xtatish xavfi (giperestrogenemiya tufayli), eritrotsitlar gemolizi.

Boshqa dorilar bilan o‘zaro ta’siri, boshqa o‘zaro ta’sirlar

Benzilpenitsillin va tetratsiklinlarning qondagi konsentratsiyasini oshiradi; 1 g/sut dozada etinilestradiolning (shu jumladan peroral kontratseptivlar tarkibiga kiruvchi) biosinguvchanligini oshiradi. Geparin va bilvosita antikoagulyantlarning samaradorligini pasaytiradi. Qisqa ta’sir qiluvchi salitsilatlar va sulfanilamidlar bilan davolashda kristalluriya rivojlanish xavfini oshiradi, buyraklar orqali kislotalarning chiqarilishini sekinlashtiradi, ishqoriy reaksiyaga ega bo‘lgan dori vositalarining (shu jumladan alkaloidlarning) chiqarilishini oshiradi, og‘iz orqali qabul qilinadigan kontratseptivlarning qondagi konsentratsiyasini pasaytiradi. Etanolning umumiy klirensini oshiradi, bu esa organizmda askorbin kislotasi konsentratsiyasini pasaytiradi. Xinolin qatori dori vositalari, kalsiy xlorid, salitsilatlar, glyukokortikosteroidlar uzoq vaqt qo‘llanganda askorbin kislotasi zaxirasini yo‘qotadi. Bir vaqtda qo‘llanganda izoprenalinning xronotrop ta’sirini kamaytiradi. Uzoq muddat qo‘llanilganda yoki yuqori dozalarda qo‘llanilganda disulfiram va etanolning o‘zaro ta’siriga to‘sqinlik qilishi mumkin. Yuqori dozalarda meksiletinning buyraklar tomonidan chiqarilishini oshiradi.

Barbituratlar va primidon askorbin kislotasining siydik bilan chiqarilishini oshiradi. Antipsixotik dori vositalari (neyroleptiklar) - fenotiazin hosilalarining terapevtik ta’sirini, amfetamin va tritsiklik antidepressantlarning kanalchalar reabsorbsiyasini pasaytiradi. Aminofillin, bleomitsin, sefazolin, sefapirin, xlordiazepoksid, estrogenlar, dekstranlar, doksapram, eritromitsin, metitsillin, naftsillin, benzilpenitsillin, varfarin bilan farmatsevtik jihatdan mos kelmaydi.

Chiqarilish shakli, o‘rami

Inyeksiya uchun 5% li eritma 2 ml N10 (ampulalar).